Guatemala

 Informatie en reisgidsen over Guatemala

 

Guatemala is een van de kleurrijkste landen ter wereld. Dit komt doordat dit land de grootste indiaanse bevolkingsgroep van alle Latijs-Amerikaanse landen heeft. Deze afstammelingen van de Maya’s leven volgens hun eeuwenoude tradities (costurmbre) en dragen nog vaak prachtige traditionele klederdracht. De markten zijn enorm bont, zeker als indianen uit allerlei dorpen elkaar ontmoeten. Elk dorp kent zijn eigen klederdracht. De steden en plaatsen in Guatemala dragen exotische namen zoals Quetzaltenango, Todos Santos Cuchumatán, Huehuetenango. ‘Tenango’ betekent plaats. Het land is ongeveer dreimaal zo groot als Nederland (109.000 km²) en wordt vaak ‘het land van de eeuwige lente’ genoemd vanwege het milde klimaat in het hoogland.

 

Landschap en klimaat 

Guatemala is geografisch te verdelen in vier regio’s: het hoogland, de hellingen aan beide zijden, de Caribische en Pacifische kustvlaktes en de Petén-regio. In het hoogland dat varieert van 1500 tot 4000 meter hoogte heerst een gematigd klimaat en hier vindt dan ook de voedselproductie voor binnenlands gebruik plaats die voornamelijk uit maïs en bonen bestaat. Hier wonen de meeste mensen vooral in de dalen tussen de 1500 en 2500 meter. De meerderheid van de bevolking is Indiaans. Ontbossing met erosie als gevolg is hier een ernstig probleem.

 

Flora en fauna 

De vegetatie in het hoogland bestaat voor het grootste deel uit naaldbomen zoals cipressen, dennen en pijnbomen. Een klein gedeelte van het hout wordt als timmerhout gebruikt, het meeste hout wordt als lema (brandhout) gebruikt, waardoor er een enormekaalslag plaatsvindt waar ook de eiken slachtoffer van worden. Het gevolg hiervan is erosie en vermindering van de toch al schaarse landbouwgrond in dit dichtbevolkte gebied. In de gunstig gelegen warmere dalen die op niet meer dan 1500 meter hoogte liggen, bijvoorbeeld rond het meer van Atitlán, kan er een subtropische vegetatie ontstaan met bougainville en hibiscusstruiken.

 

Bevolkingsgroepen 

Guatemala is met zijn ruim tien miljoen inwoners het dichtstbevolkte land van Midden-Amerika en het enige dat grotendeels Indiaans is in taal en cultuur. De meeste inwoners behoren tot de ‘indígenas’ (inheemsen). Officiële cijfers uit 1981 spreken van 42% Indianen, andere bronnen noemen 55 tot 60%. De oorspronkelijke bevolking van Guatemala, de afstammelingen van de oude maya’s, noemt men ‘indios’ Indianen, een naam die afkomstig is van de Spanjaarden en eigenlijk een scheldnaam is.

 

De economie 

Volgens de grondwet van 1985 is de regering verplicht de economische en sociale politiek met elkaar te verbinden, maar aangezien de militairen en de politici een deel van de oligarchie vormen is dit een probleem. Een relatief kleine elite heeft de grond en het kapitaal in handen en is niet breid tot enige verandering. De economie van Guatemala is vooral afhankelijk van de export van een beperkt aantal landbouwproducten die 70% van de exportopbrengsten voor

hun rekening nemen en waarmee 55% van de beroepsbevolking zich bezighoudt. Koffie is het belangrijkste exportartikel gevolgd door bananen, suikerriet, kardemom en katoen.

 

Literatuur 

Van de oorspronkelijke Maya-literatuur is helaas bijna niet behouden gebleven als gevolg van de boekverbrandingen door de Spanjaarden en het vochtige tropische klimaat. Er zijn vier zgn. codices bewaard gebleven, waarvan er drie naar hun vindplaats zijn genoemd nl. Dresden, Parijs en Madrid. De Grolier codex dankt zijn naam aan de sponsor die de eerste expositie van deze codex financierde. Voor de bladen van deze boeken werd de binnenkant van de schors van een wilde vijgenboom gebruikt. Deze schors werd in lange repen gesneden en met kalk of een soort stuc bestreken en in harmonicavorm gevouwen. Beide zijden worden gebruikt.

 

Guatemalaanse keuken 

Het meest eenvoudige ‘desayuno’ (ontbijt) bestaat uit tortillas (maïspannenkoekjes) en frijoles (fijngemaakte bruine bonen) met kruimelige geitenkaas. Daarbij worden vaak huevos revueltos (roereieren) geserveerd. In eenvoudige eetgelegenheden eet men ‘mosh’, een soort havermoutpap met kaneel. In een hotel heeft men ook een ‘desayuno continental’, dat bestaat uit broodjes, boter, marmelade en koffie of thee en een ‘desayno americano’ met ‘huevos revueltos’ (roereieren). In een chic hotel kun je tropisch fruit verwachten, zoals papaja, mango en ananas.

 

De voertaal in Guatemala is Spaans en het is makkelijker te volgen dan in Spanje, omdat het langzamer uitgesproken wordt. Sommige woorden zijn anders dan in Spanje, bijvoorbeel estampillas i.p.v. sellos (postzegels)en boletos i.p.v. billete (toegangsbewijs). In het hoogland worden vele indiaanse dealecten gesproken. De inianen spreken enig Spaans en als je een paar woordjes in hun dialect spreekt, zullen ze stijl achterover slaan. Als je echt in contact wilt komen met Guatemalanen, dan is het noodzakelijk om wat Spaans te spreken.

 

Het maken van een reisschema 

Het maken van een reisschema is onder andere afhankelijk van de hoeveelheid tijd die beschikbaar is om het land te bezoeken. Combineer je Mexico met Guatemala en heb je ongeveer twee weken om Guatemala te bezoeken, dan moet je in ieder geval een bezoek brengen aan de vier plaatsen die ik in de inleiding in het kort beschreven heb, te weten Antigua, het meer van Atitlán, Chichicastenango en Tikal. Heb je een week langer dan kun je de westelijke hooglanden uitgebreider bereizen en interessante plaatsen als Quetzatenango en omgeving bezoeken of Huehuetenango gecombineerd met het afgelegen Todos Santos Cuchumatán. Een andere mogelijkheid is het reizen naar het Caribische gebied, waarbij je Lívingston en de Río Dulce bezoekt en/of Quiriguá. Als je nog wat langer de tijd hebt, is een bezoek aan Copán de moetie waard en/of het pacifische kustgebied.


U kunt de wereldwijzer Guatemala bestellen via bol.com ISBN 9789038918266

De beknopte landeninformatie over Cuba die u hier aantreft is afkomstig uit de serie Wereldwijzer Reisgidsen van uitgeverij Elmar. Een nieuwe reeks reisgidsen, die aansluit bij de nieuwe tijd. Gedegen informatie en geheel in full colour uitgevoerd. Elmar reisgidsen zijn geschreven door Nederlandse auteurs, blijven verbazen, zijn praktische en snel toegankelijk voor de reiziger die goed voorbereid op weg wil.